Buitensporten verbindt de ‘ouderen’

GezondOUD staat donderdag 25 januari 2019 in het Haarlems Dagblad met een prachtig artikel. Echt de moeite waard om even te lezen.

Niet sporten ongezonder dan roken en diabetes

Nederlands onderschatten sportiviteit

BRON: TELEGRAAF – Sporten en bewegen zijn belangrijk voor een gezonde leefstijl, dat is niets nieuws onder de zon. Amerikaanse onderzoekers hebben door middel van een langlopende studie recentelijk vastgesteld dat niet bewegen zelfs slechter is voor de gezondheid dan roken en het hebben van diabetes of hartziekten.

Tussen 1 januari 1999 en 31 december 2014 lieten de onderzoekers 122.007 patiënten een loopbandtest ondergaan. Een van de onderzoekers is Dr. Wael Jaber, een cardioloog die bij in het ziekenhuis van Ceveland werkt. Hij noemt de resultaten ’buitengewoon verrassend.’ Tegen omroep CNN zegt de cardioloog: „We hebben nog nooit zulke duidelijke conclusies kunnen trekken op dit gebied als nu gebeurt.”

Jaber geeft aan dat het nu belangrijk is dat consumenten de resultaten onder ogen zien, omdat cardio-oefeningen de fitheid sterk bevorderen. „Mensen die niet fit zijn hebben bovendien een slechter vooruitzicht dan personen die lijden aan hartziekten, diabetes of rokers”, benadrukt hij. „Het niet bewegen moet bijna als ziekte worden aangemerkt met als geneeswijze sporten.”

Door te fitnessen zou je volgens het onderzoek langer leven. De meest fanatieke sporters werden vergeleken met de grootste bankhangers. Daaruit bleken de niet-bewegers 500 procent meer kans te hebben op een vroegere dood. Iemand die regelmatig een training volgt, heeft 390 procent kans om een niet-sporter te ’overleven’.

Nederlanders overschatten zichzelf

Dinsdag bleek uit de leefstijlmonitor van I&O Research dat Nederlanders hun eigen sportiviteit overschatten. Een deel van de Nederlanders denkt voldoende te bewegen, maar haalt toch de richtlijnen niet. 68 procent van de respondenten gaf aan dat ze zichzelf actief genoeg vinden. Daarvan bleek slechts 42 procent daadwerkelijk aan de norm te komen.

Volwassenen moeten volgens de bewegingsrichtlijnen wekelijks 2,5 uur matig tot zwaar bewegen. Ook moet men tweemaal per week met bot- en spierversterkende activiteiten bezig zijn.

Bron: https://www.telegraaf.nl/nieuws/2715462/niet-sporten-ongezonder-dan-roken-en-diabetes

Voeding als medicijn voor een lang en energiek leven

Nieuw kookboek Anne Marie Reuzenaar vol voedingsadviezen

Waarom gaat het lichaam haperen als we ouder worden? En kunnen we ook oud worden zonder uitpuilend medicijnkastje? Jazeker! In haar nieuwe boek Natuurlijk! Langer gezond laat Anne Marie Reuzenaar zien hoe. In dit informatieve kookboek kun je ontdekken hoe je minder goede genen te slim af kunt zijn en welvaartsziekten kunt voorkomen. Met het 10-stappenplan boordevol voeding- en leefstijltips én de ruim 120 heerlijke recepten kun je meteen aan de slag. Ook bespreekt Anne Marie 25 aandoeningen waarbij ze ja laat zien hoe je voeding als medicijn kunt inzetten. 

Als je gezond oud wil worden is het voorkomen van schade aan je cellen essentieel. Maar hoe doe je dat? En Welk dieet houdt je jong en gezond? Het oerdieet, koolhydraatarmdieet, Mediterraandieet óf zijn er misschien wel meer dieetwegen die naar Rome leiden? In Natuurlijk! Langer gezond geeft Anne Marie Reuzenaar antwoord op deze vragen.
Ook heeft ze allerhande adviezen voor bijvoorbeeld het remmen van laaggradige ontstekingen, een goede vertering, ontgiften, een gezond brein, het verminderen van stress, een goede nachtrust en het in balans brengen van hormonen. De tien stappen waarin deze tips verwerkt zijn kunnen stuk voor stuk of door elkaar heen worden uitgevoerd. De lezer heeft de regie.

Naast 120 heerlijke recepten en diverse week-en dagmenu’s vind je ook informatie over hoe je voeding als medicijn kunt inzetten bij aandoeningen als blaasontsteking, haaruitval, maagklachten, prostaatproblemen en dementie.

Een uniek kookboek waarin informatie en recepten elkaar aanvullen. Een must voor iedereen die op een natuurlijke manier gezond en energiek ouder wil worden.

Anne Marie Reuzenaar is orthomoleculair voedingsdeskundige en auteur. In de loop der jaren heeft ze diverse informatieve kookboeken (onder andere Zonder suiker) geschreven waar inmiddels al meer dan 100.000 exemplaren van zijn verkocht.

 

Huisarts moet paprika voorschrijven, geen pillen

Meer en meer huisartsen zetten leefstijl in als medicijn

BRON: NRC – Nederland is ziek en zwaar. De cijfers spreken voor zich. Bijna de helft van de volwassenen heeft overgewicht en ruim vijf miljoen Nederlanders hebben een of meer chronische aandoeningen. We weten allemaal hoe dit komt. Het is ook nog eens keurig wetenschappelijk aangetoond. We eten verkeerd, we bewegen te weinig en we hebben te veel stress. En hierdoor worden we ziek, of eerst dik en daarna ziek.

Zo hebben op dit moment 900.000 Nederlanders diabetes type 2. En elk jaar komt er een Amsterdam Arena vol nieuwe patiënten bij. In totaal 55.000 mannen en vrouwen per jaar, 150 per dag. Mensen, zoals u en wij, die zullen inleveren op hun kwaliteit van leven en die naar verwachting tien jaar eerder zullen overlijden als gevolg van de ziekte.

Hoge ziekenkosten

De ziektelast is dus groot. Zo ook de kosten. Nederland gaf in 2015, volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek, bijna 95 miljard euro uit aan zorg. Volgens het Centraal Planbureau draagt een modaal gezin op dit moment bijna een kwart van zijn inkomen af aan zorg. Doorgerekend kan dit oplopen tot tussen de 30 en 45 procent in 2040. Een stevige som geld waar we ook een hoop andere leuke en nuttige dingen mee zouden kunnen doen.

Maar er is ook goed nieuws. Ziekte en de daarmee samenhangende kosten zijn voor een belangrijk deel vermijdbaar als we andere keuzes zouden maken. Als individu, als samenleving en als gezondheidszorg.

Kijken: dit is waarom je niet afvalt

Wat je ook doet om af te vallen: houd deze dingen in gedachten: Het lijden en de kosten als gevolg van leefstijlgerelateerde aandoeningen (zoals diabetes type 2, obesitas, reuma en maag-lever-darmaandoeningen) zijn te beperken als we vanaf nu serieus werk maken van leefstijl als medicijn.

Een klein, maar groeiend aantal huisartsen en wetenschappers laat zien dat het kan: geen pillen maar paprika. Ze zetten leefstijl in als medicijn in de curatieve zorg. Jazeker, groente en fruit, fietsen en wandelen of rustig ademhalen op recept.

Het Leids Universitair Medisch Centrum en TNO werken hierbij samen. Er steeds meer bewijs dat sommige ziekten met gerichte leefstijlaanpassingen kunnen worden voorkomen en zelfs genezen.

Leefstijl als medicijn

In de praktijk zien huisartsen aansprekende voorbeelden. Wat te denken van de diabetes-type-2-patiënt die binnen een maand kan stoppen met de insuline die hij al tien jaar lang dagelijks spuit? Of de patiënt die wekelijks in bed lag met migraine en nu hoofdpijnvrij door het leven gaat? Nee, niet door ingewikkelde medische ingrepen, maar gewoon, door simpelweg heel gericht anders te eten, te bewegen en te ontspannen.

Nederland is er klaar voor. Leefstijl als medicijn staat volop in de belangstelling van zorgprofessionals, beleidsmakers, zorgverzekeraars en niet in de laatste plaats van patiënten. Steeds meer mensen nemen regie over hun eigen gezondheid. Zij nemen geen genoegen met elk jaar een ziekte, een pil of een spuit erbij. Zij willen hun ziekte omkeren.

Vers en onbewerkt eten

Een aantal zorginstellingen loopt voorop. Het ziekenhuis Bernhoven en het Radboudumc zetten voeding bijvoorbeeld in als medicijn om sneller en beter te kunnen herstellen van operaties. Gezonde voeding is ook speerpunt van Reade, centrum voor revalidatie en reumatologie in Amsterdam. Nee, geen hip gedoe met superfoods, maar gewoon vers en onbewerkt eten.

En ook voor huisartsen is de stap niet groot. Patiënten naar de groenteboer verwijzen in plaats van naar de apotheek voelt misschien nog wat onwennig, maar past bij de nuchtere inslag van de Hollandse huisarts. Dokters die internationaal bekendstaan om het voorschrijven van paracetamol en terughoudend medicatiebeleid. Leefstijl als medicijn past bovendien naadloos binnen de beroepsinhoudelijke protocollen en richtlijnen. Voeding, beweging en ontspanning zijn in theorie al eerstekeusbehandeling voor verschillende aandoeningen. De dagelijkse zorgpraktijk is echter weerbarstiger.

Het kan anders, als we maar willen

De Nederlandse gezondheidszorg is er nog niet op ingericht. De meeste studenten geneeskunde krijgen nog geen dag les in voeding tijdens hun zesjarige opleiding. Ze worden volop onderwezen in het opbouwen van medicatie, maar het eerste medicatieafbouwprotocol moet nog worden uitgevonden.

Belemmeringen zitten niet alleen in de gezondheidszorg, maar ook in ons, patiënten en consumenten. Op de Voedseltop in februari zeiden vier ministeries en de voedingsmiddelenindustrie in een slotverklaring tegen elkaar: „Wij willen dat Nederland over 5 tot 10 jaar wereldwijd de onbetwiste koploper is in veilige, gezonde en duurzame voeding en een duurzame land- en tuinbouw.”

Een mooi vooruitzicht voor de volksgezondheid, tenminste als we die gezonde voeding dan ook eten. Nederland eet te weinig groente, fruit en vis, volgens het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. En we hebben nog nooit zo weinig geld uitgegeven aan eten als nu. We besteden een groter deel van ons inkomen aan gezondheidszorg dan aan eten. Best vreemd.

En het kan anders

Als we maar willen. De kunst is het te gaan doen. Over vijf tot tien jaar zullen we het volstrekt normaal vinden dat leefstijl als medicijn de eerste keus van behandeling is bij tal van chronische aandoeningen.

Als leefstijl niet voldoende of niet snel genoeg werkt, zijn medicijnen plan B. Laten we hier ook koploper in worden en er ons voordeel mee doen. Voor het individu en de samenleving, voor onze gezondheidszorg en onze economie. Leefstijl als medicijn heeft de toekomst.

Bron: https://www.nrc.nl/nieuws/2017/04/28/huisarts-moet-paprika-voorschrijven-geen-pillen-8427739-a1556345

8 redenen om buiten te bewegen

Regelmatig de buitenlucht opzoeken is pure noodzaak voor je gezondheid. Acht redenen om je sportmomenten naar buiten te verplaatsen.

1. Met dank aan de zon: vitamine D

Het opzoeken van the great outdoors is de beste manier om je lichaam te voorzien van vitamine D. Door het UV-licht maakt je lichaam deze vitamine aan in de huid. Vitamine D is essentieel voor je botten en je immuunsysteem. Via de voeding krijgen we niet altijd genoeg vitamine D binnen en in de winter, als de zon niet zo sterk is, kan het nodig zijn om extra supplementen te slikken.

2. Je slaapt veel beter

Door buiten te bewegen, profiteer je van het buitenlicht. Dat licht is veel krachtiger dan het licht van lampen. En dat helpt bij het afstellen van je biologische klok en je hormoonhuishouding. Vooral voor de productie van het slaaphormoon melatonine is dat belangrijk. Ben je overdag lekker veel buiten geweest, dan maak je ‘s avonds meer melatonine (slaaphormoon) aan en slaap je beter.

3. Pak die winterdip aan

Buitenlicht laat ook een verband zien met de kans op een depressie. Ook dat heeft mogelijk te maken met de hormoonhuishouding: zon- en daglicht stimuleren de aanmaak van serotonine in de huid. Deze neurotransmitter heeft een positief effect op onze stemming. Daarom is het zelfs ‘s winters een goed idee om door weer en wind buiten te wandelen of te fietsen.

4. Lucht in het park is schoner

Als je gaat sporten in een park of in het bos profiteren je longen. De lucht in de buurt van bomen en planten is schoner. Omwonenden van parkjes of bossen lijden daarom minder aan longklachten – en overigens ook minder aan depressie, hart- en vaatziekte en diabetes. Dat weten we uit onderzoek van de Nederlandse socioloog Jolanda Maas, werkzaam bij het VU Medische Centrum, onder ruim 345.000 stadsbewoners (1,2).

5. Doen: kijken naar de kleur groen

Het zien van bomen en de kleur groen maakt dat bewegen nog krachtiger helpt ontspannen. Engelse onderzoekers lieten mensen trainen op een lopende band, terwijl ze keken naar een muur waarop ‘natuur’ of een stedelijke omgeving te zien was. Van het bewegen alleen ging al een positief effect uit. De bloeddruk daalde, de stemming verbeterde, net als het gevoel van eigenwaarde. Het effect was echter veel groter, als de deelnemers keken naar een prettige, groene omgeving. Een stedelijke omgeving verminderde het positieve effect (3).

6. Goed voor de motivatie

Sporten in een groene omgeving blijkt ‘verslavender’ te zijn en sterker te motiveren dan sporten in de stad of in een sportcentrum, zegt onderzoek (4). Mensen vinden het simpelweg leuker, prettiger en aangenamer om rondjes te rennen in het park dan op de lopende band (behalve als het regent misschien) en daarom houden ze het langer vol.

7. IJskoud? Dat helpt bij afvallen

En als het buiten ijskoud is? Ja, ook dan is buiten bewegen extra goed voor je. Recent onderzoek van onder andere de Universiteit van Maastricht laat zien dat zowel sporten als een lage omgevingstemperatuur het bruine vetweefsel aanzet tot het verbranden van lichaamsvet en dat kan helpen om sneller af te vallen of op een gezond gewicht te blijven (5).

8. Train de oogspieren

De ogen kunnen buiten meer ronddwalen, verder wegkijken, waardoor meer afwisseling optreedt tussen ver en nabij kijken, wat de oogspieren traint. Kinderen en jongeren die meer tijd doorbrengen in de buitenlucht, hebben mede daarom waarschijnlijk minder kans om bijziend te worden.

Bronnen

(1) Morbidity is related to a green living environment. Jolande Maas ea, VU Medisch Centrum
(2) Positive health effects of the natural outdoor environment in typical populations in different regions in Europe (PHENOTYPE): a study programme protocol, Jolande Maas ea, VU Medisch Centrum
(3) Int J Environ Health Res. 2005 Oct;15(5):319-37.The mental and physical health outcomes of green exercise. Pretty J1, Peacock J, Sellens M, Griffin M. van de Universiteit van Essex, Colchester, UK.
(4) Soc Sci Med. 2010 Mar;70(6):816-22. Epub 2010 Jan 8. The relationship of physical activity and overweight to objectively measured green space accessibility and use. Coombes E, Jones AP, Hillsdon M. van de Universiteit van East Anglia, Norwich, Norfolk, UK.
(5) Short-term Cold Acclimation Recruits Brown Adipose Tissue in Obese Humans, Wouter van Marken Lichtenbelt, Universiteit Maastricht

 

Elke dag bewegen is beter dan de sportschool

Ouderdomsziekten bestaan eigenlijk niet, stelt arts en verouderingswetenschapper David van Bodegom. Een belangrijke boosdoener voor het aftakelen is niet ouderdom, maar gebrek aan beweging. Tot zover het slechte nieuws. Het goede nieuws is dat je je tien jaar jonger kunt voelen. Niet door naar de sportschool te gaan, maar door vijf keer per week een half uur te wandelen.

WELKE SPORTEN ZIJN NOU HET BESTE VOOR JE CONDITIE?

David van Bodegom, arts en verouderingswetenschapper aan de Leyden Academy: “Mensen denken bij sport altijd dat ze moeten gaan bewegen als een Olympiër. Hoe meer, hoe harder, hoe beter. Maar als het om je gezondheid gaat, ben je helemaal niet beter af als Olympiër. Het gaat niet om het presteren, het gaat om het bewegen. En, álles is beweging. Ook tandenpoetsen. Puur vanuit het oogpunt van gezondheid is het beter om vijf dagen per week te wandelen dan drie keer per week naar de sportschool te gaan. Voor je lijf is het belangrijker dat je elke dag beweegt dan dat je af en toe een sportieve topprestatie neerzet. Het zijn die vele kleine beetje die het verschil maken. Mensen met een zittend beroep doen er om die reden goed aan heel regelmatig even op te staan. Het gaat erom die je die inactiviteit doorbreekt en dat kan ook door een kop koffie te halen.”

BEN JE OOIT TE OUD OM TE SPORTEN?

“Nee. Er zijn honderdjarigen die nog de marathon lopen. Er is veel mogelijk. Nou is een marathon niet voor iedereen weggelegd. En natuurlijk lever je wel in de loop der jaren wel iets van je spierkracht en conditie in. Maar niet alles wat je inlevert, heeft te maken met natuurlijke veroudering. Het gekke is alleen dat we veel van die teruggang voor lief nemen. Als je je hele werkzame leven veertig uur per week achter een bureau hebt gezeten, dan vinden we het normaal dat je – zo tegen de tijd dat je met pensioen gaat – een buikje hebt. Dat dat buikje het risico op hart- en vaatziekte en diabetes vergroot, nemen we ook op de koop toe. ‘Het hoort bij het ouder worden’, zeggen mensen dan. Maar dat is niet zo.”

WAAROM IS EEN BUIKJE NIET NORMAAL?

“Ik heb onderzoek gedaan onder Afrikaanse mensen op het platteland. Die zijn tot op hoge leeftijd lichamelijk actief als boer, omdat ze anders niets te eten hebben en onder die mensen komt nauwelijks diabetes voor en ook vrijwel geen hart- en vaatziekte. Veel van onze westerse ‘ziekten’ zijn in feite geen ouderdomskwalen, maar leefstijl gerelateerde aandoeningen. Inactiviteit is één van de redenen waarom we in Nederland een miljoen mensen met diabetes hebben en de helft van de Nederlanders aan overgewicht lijdt en dus vaak een buikje heeft. Nogmaals: dit is geen pleidooi om als een gek te gaan sporten, wel om die inactiviteit te doorbreken. Een groot gedeelte van onze lichamelijke conditie en spierkracht is namelijk trainbaar. Er valt dus een hoop terug te winnen, ook als je dat allang kwijt bent en zelfs als je de zestig, zeventig of tachtig al gepasseerd bent.”

WAAROM ZOU IK OP MIJN TACHTIGSTE NOG GAAN SPORTEN?

“Veel ouderen slikken pilletjes tegen botontkalking of hoge bloeddruk. De vraag is echter of ze dat ook nodig hebben als ze in beweging komen. Ik ben wel een voorstander van het ‘ontpillen’ zodra dat kan. We weten dat beweging, impact op je botten, belangrijk is, ook als je al botontkalking hebt en dat dit je botten versterkt – ongeacht je leeftijd. We weten ook dat je vanaf je dertigste inboet qua bot- en spiermassa. Maar dat je die terugval kunt inperken als je in beweging komt. Daarnaast worden je longen en je hart sterker dankzij een actieve leefstijl. Bewegen beschermt je zelfs tegen dementie en verkleint de kans op depressie.”

IEDEREEN WIL ZICH WEL EEN PAAR JONGER VOELEN: WAAROM STAAN WE DAN TOCH NOG NIET COLLECTIEF OP HET SPORTVELD?

“Ons lichaam gaat graag spaarzaam om met energie. Dus van nature komen we liever niet beweging. De keuze tussen zitten of staan is dan ook een eenvoudige. We zijn liever lui dan moe. Daarnaast wordt stilzitten ook beloond. Kinderen die wiebelen op hun stoel in de klas, worden als onrustig beschouwd en krijgen dat ook te horen van de juf of meester. Veel stilzitten is deels ook aangeleerd. Gelukkig rukken de statafels op in het onderwijs. Sommige kinderen leveren dankzij dat staan ook betere prestaties. Ze kunnen hun energie lekker kwijt, concentreren zich daardoor beter en halen zodoende betere cijfers.”

WE ZIJN LIEVER LUI DAN MOE, HOE VERLEID JE MENSEN DAN TOCH OM IN BEWEGING TE KOMEN?

“Recent onderzoek van Leyden Academy laat zien dat je helemaal geen professional nodig hebt om in beweging te komen én te blijven. Leyden Academy volgt een groep van 50-plussers, die samen vijf ochtenden per week een uur samen bewegen. Ze doen dat met een coach uit eigen gelederen. Iemand die bijvoorbeeld in het verleden gymleraar is geweest of veel met gesport heeft. De ouderen doen allerlei oefeningen, lopen rondjes om het veld. De invulling is ook een beetje afhankelijk van de expertise van de betreffende coach, maar eigenlijk maakt het niet uit wat je doet – als je maar in beweging komt. En dat doen deze senioren al meer dan zes jaar met succes. En waarom zijn deze mensen zo trouw? Omdat ze het gezellig hebben samen. Ze hebben plezier, vinden het leuk om samen te trainen en daarna nog een kop thee of koffie te drinken. Het is een lekker begin en geeft structuur aan de dag. Behalve het plezier dat mensen beleven aan deze senioren bootcamp, levert het bewegen hen ook meer gezondheid op. We hebben deze ouderen onderworpen aan een looptest. Mensen moeten dan laten zien hoeveel meter ze in zes minuten kunnen afleggen. Normaal leveren mensen vanaf hun veertigste elke jaar vijf meter in, maar deze mensen hebben er elk jaar twintig meter bijgekregen. Los van de conditie zien we ook dat deze mensen afvallen, dat ze minder of geen medicatie nodig hebben en dat ze zich ‘gewoon’ gelukkiger voelen.”

Bron: https://gezondnu.nl/dossiers/leefstijl/gezond-en-vitaal-ouder-worden/elke-dag-bewegen-is-beter-dan-de-sportschool/